TRLİFEHABER, Güncel Haberler, Sondakika haberler, İş İlanları, Aktuel ürünler

Kira eksenli TOKİ evleri nedir?

Kira eksenli TOKİ evleri nedir?
30 Mayıs 2022 - 7:19

Hükümet, kiralardaki artışların ardından hem kiracıları hem de ev sahiplerini koruyan düzenleme için harekete geçti. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, fahiş kiralara karşı kiracıların haklarını koruyacak düzenlemeler için sektör temsilcilerinden de görüş istedi. Ev kira fiyatlarında fahiş artışı önleyecek bu öneriler içinde dikkat çeken maddeler yer aldı. İşte TOKİ ile ilgili kritik ayrıntının olduğu kira düzenlemesi.

Son günlerde yapılan ev kiralarına fahiş fiyat artışı vatandaşın tepkisini çekti. Özellikle yeni evlenecek olan çiftler için sarsıntılı bir döneme geçiliyor. Durum böyle olunca Çevre Bakanlığı tarafından yürütülen fahiş kiralara karşı kiracıların haklarını koruyacak düzenlemeler haziran başında tamamlanacağı biliniyor. Hazine ve Maliye Bakanlığı da fahiş kira artışlarına çıkan uyanık ev sahiplerini açıklamaya davet ederken, internetteki ilan sitelerine de düzenli bilgi verme zorunluluğu getirmeye hazırlanıyor.

Kiracı haklarını koruyacak ev kirası düzenlemesinde 5 kritik öneri
Bakanlık, ev-dükkan alım satımı, tapu harcı ödemeleri, düşük bedel göstermekten kaynaklanan vergi kaybı, düşük ekspertiz başta olmak üzere tapu işlemlerini incelemeye aldı. Kredi tutarıyla konut satış bedeli arasında 40 kata ulaşan farklar belirlenirken, 7 bine yakın mükellef izahata davet edildi.

Ofis alanına 25 bin konut
TOKİ’nin satmak yerine kiralama modeline geçebileceğini dile getiren Gayrimenkul Hukuku Derneği Başkanı Ali Güvenç Kiraz, ‘Kira sınırlaması çalışması geçici olmalıdır, kalıcı düzenleme mal sahipleri içinde ciddi sorun oluşturabilir. TÜFE 12 aylık değişim oranı sabit oranda tutulabilir.

Bölge kira rayici belirlenebilir. Kiralama şartlı olarak ve Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlarına kiraya verilmesi şartı ile ofis alanlarının konuta dönüştürülmesi çalışması yapılarak 25 bin konut üretilebilir. Bu konuda yasal çalışma yapılmalıdır. TOKİ satmak üzerine değil, kiralama eksenli sosyal konut üretmelidir’ açıklamasında bulundu.

Yasal sınırın üzerinde artış istenemez
Ev sahiplerinin kira artışına esas olan 12 aylık TÜFE değişim oranı üzerinde artış isteyemeyeceğini dile getiren Güvenç, ‘TÜFE oranı ile yıllık değişimi karıştırılmamalı. TÜFE yıllık değişim oranı 34.46. Bu beşinci yılın sonuna kadar uygulanması zorunlu orandır. Bunun üzerinde artış ya da ara zam talep edilemez. Borçlar Kanunu’na göre oran budur. Sözleşmedeki hüküm, mal sahibinin bunun üzerinde yaptığı talep geçersizdir’ ifadesinde bulundu.

Kirada sözleşme imzalarken dikkat
Kira sözleşmesinde TÜFE aylık değişim oranı üzerinde bir tutarın belirtilemeyeceğini ifade eden Güvenç, “Kiracıya emlak vergisi öde denemez. Taşınmaz ayıplı hale geldi çıkamazsın denilemez. ‘Bir aylık kira ödenmezse tüm kiralar ödenecektir, erken tahliye durumunda 8-10 kira ödeyeceksiniz’ gibi hükümler getirilemez. Erken tahliye edersen 8-10 y kira ödeyeceksin’ denilemez” diye konuştu.

Kira sözleşmesi beş yılı dolanların durumunu değerlendiren Kiraz, “Beş yıl dolduğu için ev sahibi rayiç bedel arttı diyerek ekstra artışa girebilir. Bunun için de kira bedeli tespiti için mahkemeye başvurabilir. Davalar yaklaşık 2.5 yıl sürüyor. Hâkimler artış oranını hakkaniyet oranında yapıyor. Rayiç sözleşmelere bakıyor, 10 yıldan az oturanlarda yüzde 10, fazla oturanda yüzde 20 artışa gidiyor” değerlendirmesini yaptı.

İlan sitelerine bilgi verme zorunluluğu
İnternet ilanlarındaki fahiş artırımın ardından yeni bir uygulamaya gidiliyor. Bu kapsamda internet ilan sitelerine bilgi verme zorunluluğu getiriliyor. Bakanlık internet sitelerinden bilgi alınmasına ilişkin ayrıntıları tebliğle duyuracak.

Bu düzenlemeyle menkul ve gayrimenkullerin satışı veya kiralanması için internet sitelerine verilen ilanlara ilişkin bu sitelerden kapsamlı bilgi alınacak.